Gần như chắc chắn rằng kỳ họp quốc hội tháng 10 - 11 năm 2018 sẽ thông qua CPTPP (Hiệp định Đối tác toàn diện và Tiến bộ xuyên Thái Bình Dương), để cùng với việc 6 quốc gia đã thông qua hiệp định này, CPTPP - hay còn gọi là TPP - 11 khi không còn Mỹ tham gia - sẽ có hiệu lực triển khai ngay vào đầu năm 2019 như một món ăn ngay và nhanh dành cho Việt Nam, trong bối cảnh chế độ này đang sa chân vào đêm đen kinh tế với nhiều tử huyệt về nợ công quốc gia, nợ xấu ngân hàng, khủng hoảng ngân sách, cạn kiệt tài nguyên thiên nhiên và cũng cạn kiệt luôn các nguồn ngoại viện từ viện trợ ODA ưu đãi và kiều hối gửi về nước từ ‘khúc ruột ngàn dặm’…
Nhưng khi không còn nước Mỹ chiếm đến 60% giá trị tổng sản lượng của TPP- 12, Việt Nam cũng đương nhiên không còn được xem là ‘quốc gia hưởng lợi nhất trong TPP’.
Tâm trạng cay đắng quá thể đã xảy đến với chính thể Việt Nam khi Donald Trump - không biết do tính khí thất thường hay một quan điểm bảo hộ thương mại ‘nước Mỹ trên hết’ - đã tung ra quyết định chấn động là Mỹ rút khỏi TPP - 12 vào đầu năm 2017, chỉ vài tháng sau khi Trump chính thức nhậm chức. Quyết định đó đã xóa tan 6 năm đàm phán hao tiền tốn của dân của chính quyền Việt Nam và biết bao công sức mà chính quyền này đã phải đổ ra nhằm trí trá và lấp liếm trước cộng đồng quốc tế về ‘thành tích cải thiện nhân quyền’ của Việt Nam đã nổi bật đến thế nào khi chính quyền này bị tố cáo đã thẳng tay đàn áp các quyền làm người ngay sau khi được tham gia vào Tổ chức Thươg mại thế giới (WTO) vào năm 2017 và liên tục đàn áp nghiêm trọng nhân quyền từ đó đến nay.
Quyết định rút khỏi TPP của Trump cũng đã khiến giới chóp bu Việt Nam choáng váng và khiến lâu đài cát “GDP Việt Nam sẽ tăng 25% khi tham gia TPP” sụp đổ. Tuy nhiên Việt Nam vẫn hy vọng vớt vát vào TPP-11 không có Mỹ nhưng vẫn còn những nền kinh tế lớn như Nhật Bản, Canada, Úc.
Tuy nhiên, thực tế mà việt Nam đã trải nghiệm qua những hiệp định thương mại song phương (FTA) với một số nước lại không hề “dễ ăn”.
Đến cuối năm 2016, Việt Nam đã ký kết, thực thi và đang đàm phán 16 FTA. Trong số này, có 10 FTA đã thực thi (sáu FTA trong số này với tư cách là thành viên ASEAN, bốn FTA còn lại với Chile, Nhật Bản, Hàn Quốc, và EEC). Hai FTA đã kết thúc đàm phán là TPP và Hiệp định Thương mại tự do giữa Việt Nam và EU (EVFTA). Bốn FTA đang đàm phán là Hiệp định Đối tác kinh tế toàn diện khu vực (RCEP), FTA ASEAN – Hồng Kông, FTA với Israel và với Khối thương mại tự do châu Âu (EFTA).
Chỉ có hai FTA của Việt Nam với Mỹ và châu Âu là còn xuất siêu được – lần lượt là 30 – 35 tỷ USD và 25 tỷ USD mỗi năm. Còn thặng dư xuất siêu với Nhật bằng 0, trong khi ngay cả Hàn Quốc, tưởng là “dễ ăn”, nhưng Việt Nam lại phải nhập siêu đến 20 tỷ USD vào năm 2016 và 25 tỷ USD vào năm 2017.
Còn với Trung Quốc thì khỏi nói: con số nhập siêu chính ngạch lên đến gần 30 tỷ USD/năm, chưa kể phần tiểu ngạch khoảng 20 tỷ USD nữa, tổng cộng đến 40 – 50 tỷ USD nhập siêu mỗi năm dành cho Việt Nam.
Trong thâm tâm, giới chóp bu Việt Nam vẫn hy vọng Tổng thống Trump sẽ “nghĩ lại” để thay đổi quyết định Mỹ rút khỏi TPP.
Vào tháng Hai năm 2018, đã xuất hiện vài dấu hiệu cho thấy Trump có vẻ hơi “nghĩ lại” về TPP: trong một bài phát biểu ở Davos, Thuỵ Sĩ nhân chuyến công du 2 ngày đến quốc gia này, Tổng thống Donald Trump có nhắc đến vấn đề TPP: “Chúng tôi đã có các thỏa thuận với một số nước trong TPP. Nước Mỹ sẽ đàm phán với những quốc gia còn lại, từng nước một hoặc một nhóm nước, miễn là lợi ích chia đều cho tất cả”.
Nếu Trump thay đổi quyết định của ông ta để nước Mỹ tiến hành đàm phán và có thể chiếm cái ghế thứ 12 trong CPTPP, đó sẽ là một tin vui khó tả dành cho giới chóp bu và nhiều doanh nghiệp nhà nước lẫn tư nhân ở Việt Nam, đồng thời phác ra hy vọng cho nền ngân sách Việt Nam – vốn đang quặt quẹo và phải đè đầu dân thu thuế để “còn nước còn tát” từng năm một cho chế độ độc đảng – có thêm một khoản thu không quá nhỏ từ việc hưởng lợi trong quan hệ thương mại song phương với Hoa Kỳ.
Còn trong thời gian chờ Trump ‘nghĩ lại’, có còn hơn không, Việt Nam đang cần có bất cứ hiệp định thương mại đa phương hay song phương nào để bù đắp cho khoảng trống toang hoác về nhập siêu trong hoạt động buôn bán làm ăn hai chiều với ‘bạn vàng’ Trung Quốc và kể cả với đối tác mới tưởng ‘ngon ăn’ là Hàn Quốc.
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét