Malaysia và Bắc Hàn trả đũa lẫn nhau

BBC Tiếng Việt

Ông Kang Chol phát biểu với báo giới tại Sân bay Quốc tế Kuala Lumpur hôm 6/3  REUTERS/Lai Seng Si

Bắc Hàn cấm công dân Malaysia rời khỏi nước họ và ngược lại, trong lúc căng thẳng ngoại giao leo thang liên quan vụ giết Kim Jong-nam. Thông tấn xã KCNA nói rằng lệnh cấm được áp dụng "cho đến khi vụ việc xảy ra ở Malaysia được giải quyết đúng đắn".

Ông Kim Jong-nam, anh cùng cha khác mẹ của nhà lãnh đạo Bắc Hàn, bị giết hồi tháng trước tại Malaysia.

Bình Nhưỡng chỉ trích quyết liệt việc Malaysia tiến hành điều tra cái chết của ông Kim Jong-nam, bác bỏ những phát hiện từ cuộc khám nghiệm tử thi.

Tranh cãi về việc ai có quyền yêu cầu nhận thi thể ông Kim Jong-nam nhanh chóng leo thang trong hai tuần qua.

Các động thái trả đũa diễn ra trong lúc Bình Nhưỡng giận dữ về việc Malaysia mở cuộc điều tra về cái chết của ông Kim Jong-nam tại sân bay Kuala Lumpur.

Thủ tướng Malaysia Najib Razak nói việc Bình Nhưỡng cấm công dân Malaysia rời Bắc Hàn là hành động "đáng ghê tởm", "xem thường luật pháp quốc tế và các chuẩn mực ngoại giao".

'Biện pháp cần thiết'

"Công dân Malaysia đang bị cầm giữ làm con tin ở Bắc Hàn", thông cáo của ông viết.

"Bảo vệ công dân của chúng tôi là ưu tiên hàng đầu, và chúng tôi không ngại thực hiện tất cả các biện pháp cần thiết khi họ đang bị đe dọa."

Ban đầu, Phó Thủ tướng Ahmad và Bộ trưởng Nội vụ Zahid Hamidi tuyên bố rằng để đáp trả, nhân viên sứ quán và các quan chức Bắc Hàn sẽ không được phép rời khỏi Malaysia.

Tuy nhiên, ông Razak sau đó tuyên bố rằng lệnh cấm sẽ mở rộng đối với tất cả công dân Bắc Hàn.

Các quan chức Malaysia nói rằng 11 công dân Malaysia được cho là hiện đang ở Bắc Hàn, chủ yếu là các nhà ngoại giao.

Họ cũng ước tính có khoảng 1.000 người Bắc Hàn hiện đang ở Malaysia.

Không rõ số lượng chính xác của công dân Bắc Hàn ở Malaysia vì ngoài những người đi làm nhiệm vụ ngoại giao, Bình Nhưỡng còn gửi người đi xuất khẩu lao động.

Cho đến tuần trước, công dân Bắc Hàn không cần thị thực nhập cảnh vào Malaysia.

Bình Nhưỡng vẫn chưa xác nhận rằng thi thể trong vụ giết hại hôm 13/2 là Kim Jong-nam mà chỉ thừa nhận là một công dân Bắc Hàn.

Vụ giết hại xảy ra khi ông Kim Jong-nam đang đi du lịch với hộ chiếu dùng tên khác.

Trong khi Malaysia không trực tiếp quy tội cho Bắc Hàn về vụ giết hại, người ta vẫn nghi ngờ Bình Nhưỡng có trách nhiệm trong vụ này.

Một số nghi phạm Bắc Hàn đang bị cảnh sát truy tìm vì liên quan đến vụ giết Kim Jong-nam. Hai nữ nghi phạm người Việt Nam và Indonesia đã bị buộc tội giết người.

Malaysia và Bắc Hàn hiện đã trục xuất đại sứ của nhau.

Lịch sử quan hệ Malaysia - Bắc Hàn

    - Malaysia là một trong số ít các quốc gia có quan hệ khá thân thiện với Bắc Hàn

    - Quan hệ ngoại giao giữa hai quốc gia được thiết lập từ thập niên 70

    - Do giao thương dầu cọ và thép ngày càng tăng giữa hai nước, Bắc Hàn lập tòa đại sứ ở Kuala Lumpur vào năm 2003

    - Ông Chang Song-thaek, người bị tử hình năm 2013 và là chú của lãnh tụ Bắc Hàn Kim Jong-un, từng nắm vai trò Đại sứ của Bắc Hàn ở Malaysia

    - Nhưng nay chế độ miễn thị thực cho người Malaysia và Bắc Hàn khi nhập cảnh vào hai nước bị bãi bỏ đột ngột sau khi xảy ra vụ sát hại ông Kim Jong-nam