Một số năm gần đây, nhiều văn bản
của Trung ương, và gần nhất là nghị quyết TW 4 khóa XII, khi nói về vấn đề suy
thoái của một bộ phận cán bộ đảng viên, đã nhấn mạnh cụm từ “tự diễn biến”, “tự
chuyển hóa”. Trong cán bộ, đảng viên và nhân dân cũng còn các cách hiểu không
giống nhau. Đó là lý do khiến tôi muốn tiếp cận vấn đề này, mong góp vài ý kiến
để bạn đọc tham khảo.
“Tự” là tự mình, do mình, chứ
không phải do ai bắt mình phải thế. Tự mình thì mình phải chịu trách nhiệm chứ
không đổ lỗi cho ai, tức là loại trừ nguyên nhân kẻ khác phá ta. Phá là việc của
họ, còn tự diễn biến, tự chuyển hóa là việc của chính ta, tự ta, do ta. Nhưng
“tự diễn biến” muốn nói ở đây là “tự” của ai? Theo tôi, không phải là của nhân
dân. Nhân dân không có “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa”. Trách nhiệm trực tiếp
trong việc này nếu để xảy ra sẽ thuộc về nhà nước và đảng cầm quyền, chứ không
phải do nhân dân.
Trước đây ít năm ta hay nói về việc
phải cảnh giác các âm mưu của thế lực thù địch và cơ hội chính trị tác động lôi
kéo nhân dân theo hướng “diễn biến hòa bình” nhằm thay đổi chế độ chính trị.
Nhưng đó là nói về “diễn biến hòa bình”. Còn “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa”
theo tôi hiểu là nói về hệ thống chính trị, trước nhất là cán bộ của hệ thống
chính trị ấy. Mà cán bộ không có chức vụ quan trọng thì dù cá nhân người ấy có
thay đổi cũng không dễ gì chuyển hóa được ai. Đáng lo và đáng đề phòng nhiều,
chính là cán bộ có chức quyền, nhất là cấp chiến lược.
Thế giới và cuộc sống quanh ta
không đứng yên, không cố định, không bất biến, mà ngược lại nó phải vận động,
biến đổi liên tục, không ngừng. Vận động là phương thức tồn tại của mọi sự vật
và hiện tượng. Đó là quy luật tất yếu của cuộc sống. Tự diễn biến, tự chuyển
hóa cũng là một sự vận động, do vậy, nó cũng là tất yếu khách quan. Ba mươi năm
qua, Đảng CSVN đã chủ trương đổi mới. Hiện tại cũng đang chủ trương phải tiếp tục
đổi mới, mạnh mẽ, toàn diện và đồng bộ hơn. Chủ trương đó là đúng, rất đúng,
không có gì phải bàn cãi. Trong quá trình thực hiện đổi mới, ta đã độc lập tư
duy, tự mình nghĩ ra việc này, việc khác và cũng tự mình tổ chức thực hiện để
thay đổi. Tự là đúng, là chủ động, không bị động. Đó là tự đổi mới. Bản thân việc
tự đổi mới cũng là tự diễn biến, tự chuyển hóa đó thôi. Cho nên, việc tự diễn
biến, tự chuyển hóa cũng là đương nhiên, tất yếu, và không hàm ý là xấu hay tốt.
Để nói nó tốt hay xấu thì phải xem thử nó diễn biến theo hướng nào. Hướng nào
đó sẽ là tốt, là cần thiết. Hướng nào đó sẽ là xấu, là nguy hại, phải ngăn ngừa.
Và cũng có hướng không tốt, không xấu, đó là trạng thái tạm thời. Trong một số
văn bản chính thống, cụm từ “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa” thường viết trong
ngoặc kép. Tôi nghĩ thế là đúng, hàm ý muốn chỉ ra một xu hướng không lành mạnh,
một xu hướng xấu, phải đề phòng, phải ngăn ngừa, chứ không phải là tự diễn biến,
tự chuyển hóa một cách bình thường.
Như đoạn trên đã nói, biến đổi
không ngừng là một tất yếu, là yêu cầu nội tại, tự nó, của sự vật, và xã hội.
Trong thời kỳ quá độ, sự biến đổi như vậy càng nhiều hơn. Mọi việc không thể đứng yên. Nếu không tốt
thì sẽ xấu. Vì vậy, cần phải tốt, để không bị xấu. Muốn có sự biến đổi theo hướng
tốt, không bị rơi vào xu hướng xấu thì phải liên tục dẫn dắt và tác động theo
hướng tốt. Tích cực đổi mới, kể cả thường xuyên và căn bản, theo đúng hướng, có
cơ sở khoa học-khách quan, là cách tốt nhất để không rơi vào “tự diễn biến”, “tự
chuyển hóa” theo hướng xấu. Cuộc sống biến đổi liên tục, không đổi mới thì tất
yếu sẽ tha hóa. Sự bảo thủ và trì trệ giam cầm cuộc sống, kìm hãm nó, trong khi
cuộc sống nhất thiết không chịu đứng yên, phải vùng vẫy để thoát ra, vậy là mâu
thuẩn và xung đột, mà rồi trước sau gì cũng phải mở lối đi cho cuộc sống tiến
lên. Tốt nhất là nên chủ động đổi mới sớm, không để bị động. Không thể khác được.
Không chống lại quy luật được. Trong lịch sử, mọi triều đại đã phải đi qua, chỉ
có sự thật bướng bỉnh thì còn ở lại. Không nhận thức rõ điều đó, mà cứ bảo thủ,
không chịu đổi mới, không đủ nhạy bén để chủ động thúc đẩy theo hướng đi đúng
thì đến một lúc nhất định sẽ phải trả giá đắt. Thậm chí là đổ vỡ.
Thế nào là tự diễn biến, tự chuyển hóa theo hướng
tốt? Đó là sự vận động tự nhiên, theo đúng quy luật khách quan, với sự lành mạnh
về động cơ, với các quyết định có đủ cơ sở khoa học, đem lại lợi ích chính
đáng, hiệu quả, bình đẳng cho từng con người và cho cả cộng đồng xã hội. Mấy
năm trước cũng có một số ý kiến cho rằng có những người tuy có “lợi ích nhóm”
nhưng họ có khả năng đổi mới thì nên giao cho họ làm, tham nhũng đủ rồi thì
không tham nhũng nữa, còn tốt hơn là không “lợi ích nhóm” nhưng bảo thủ trì trệ?
Tôi đã có lần viết và trả lời phỏng vấn là coi chừng “gởi trứng cho ác”. Đó là
một kiểu suy nghĩ không trên nền tảng của văn hóa. Chẳng thể nào có thể dẫn dắt
xã hội đi theo hướng tốt bằng những động cơ xấu, cá nhân chủ nghĩa và bè phái vụ
lợi. Đạo đức là cái gốc. Đó là ý kiến của bác Hồ, và cũng là tư duy khoa học. Đạo
đức là cái cốt lõi của văn hóa. Văn hóa là những gì thuộc về con người, là dấu
vết của con người “in” trong tự nhiên, là tính người, chất người, là chữ “Người”
viết hoa. Không có đạo đức thì mất tính người, mất chất người. Không thể trao gởi
cơ đồ, sự nghiệp của dân tộc và đất nước vào tay những con người vô đạo đức. Đừng
nghe họ lập luận kiểu mị dân. Mặt khác, chỉ có động cơ tốt chưa chắc thúc đẩy
được xã hội theo hướng tốt. Nếu như chủ quan, bảo thủ, bất chấp khoa học, không
đủ nhạy bén và thông minh để nhìn ra lẽ đúng thì cũng có thể sai lầm, dẫn xã hội
đi theo hướng xấu, thậm chí là đến bờ vực của sụp đổ, dù không cố tình như vậy.
Trong trường hợp đó, vẫn là có lỗi, thậm chí là có tội với nhân dân, dù có thể
không phải động cơ xấu, mà chỉ là do không đủ trí tuệ, năng lực và lòng dũng cảm.
Thế nào là “tự diễn biến”, “tự
chuyển hóa” theo hướng xấu? Nguyên nhân tại đâu và ngăn ngừa cách nào? Để nói sự
diễn biến và chuyển hóa ấy là xấu hay tốt thì phải căn cứ vào kết quả, hậu quả
do nó gây ra. Thực tiễn là cơ sở để kiểm nghiệm chân lý. Tốt xấu là khách quan.
Các ý muốn chủ quan bảo thủ, duy ý chí không phải là căn cứ để khẳng định tốt xấu,
dù cho nó đã được ghi trong nhiều văn bản. Kết quả thực tế và cơ sở khoa học mới
là căn cứ để đánh giá. Nhưng đối với một sự vật hay hiện tượng đang diễn biến,
đang chuyển hóa thì chưa có kết quả thực tế cuối cùng để đánh giá là tốt hay xấu,
mà đợi cho đến khi có kết quả cuối cùng thì quá lâu hoặc phải trả giá quá đắc,
vì vậy, đối với các trường hợp ấy, căn cứ chủ yếu, và trong nhiều trường hợp là
căn cứ duy nhất, để đánh giá tốt xấu, đó là các cơ sở khoa học và tư duy
lô-gic. Trong lĩnh vực khoa học tự nhiên, một người nào đó, chỉ một mình, ngồi
trong phòng làm thí nghiệm, vẫn có thể tìm ra được chân lý. Còn trong lĩnh vực
khoa học xã hội và nhân văn, sự tiếp cận chân lý chủ yếu phải bằng tranh luận,
đối thoại bình đẳng, thông qua các hội thảo, các diễn đàn khoa học và thông qua
thực chứng (nếu có thể). Nói vậy để thấy rằng, để đánh giá sự diễn biến và chuyển
hóa cần phải có cách tiếp cận mở, chứ không phải áp đặt bằng ý chí chủ quan. Đối
với xã hội VN hiện tại, xu hướng “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa” đáng lo nhất
không phải là từ ý nghĩ, tư tưởng mà là do hành động, từ hành động. Tất nhiên,
phần lớn hành động của con người đều gắn với những suy nghĩ, tư tưởng; các quan
điểm sai trái nếu lan rộng cũng dẫn đến “tự diễn biến”. Nhưng cái “tự diễn biến”
nguy hiểm nhất chính là hành động trên thực tế, chứ không phải lời nói. Đối với
luật pháp tiến bộ thì suy nghĩ không cấu thành tội phạm. Suy nghĩ, tư tưởng của
con người là cái tự do. Xã hội không thể không có tự do về tư tưởng. Chỉ có chế
độ toàn trị mới quản lý, giám sát tư tưởng của con người. Mà toàn trị là thứ chống
lại tự do - giá trị thiêng liêng đối với cuộc sống của con người. Toàn trị
không phải là chế độ dân chủ và tiến bộ, mà là một chế độ lạc hậu, xa lạ và
trái ngược với CNXH. CNXH phải là dân chủ và tự do, chứ không phải là toàn trị.
Nếu cứ bám theo hướng của chế độ toàn trị thì thực chất đó là sự chệch hướng khỏi
mục tiêu XHCN, rời bỏ CNXH. Phải đề phòng nhiều lúc cái “phi XHCN” lại nhân
danh CNXH. Cần phải có tư duy sắc bén trước những vấn đề như vậy. Không nhầm lẫn
cái nó nhân danh với bản chất thực của chính nó.
“Tự diễn biến”, “tự chuyển hóa” nguy hiểm nhất
chính là sự thoái hóa về chính trị do “lợi ích nhóm” gây nên. Ban đầu, các
“nhóm lợi ích” nói chung, không phải đã có mục đích xấu về chính trị, mà chỉ là
do lòng tham quá lớn, nặng chủ nghĩa cá nhân, đặt lợi ích cá nhân lên trên lợi
ích quốc gia, dân tộc. Từ đó, đồng tiền làm tha hóa họ về đạo đức. Đạo đức là
giá trị lõi của văn hóa. Đạo đức hỏng tức là nền tảng văn hóa hỏng. Mặt khác, đạo
đức của cán bộ hỏng thì dẫn đến chất lượng của hệ thống chính trị giảm và niềm
tin của mọi người đối với Đảng và Nhà nước không còn. Khi chất lượng của hệ thống
chính trị suy giảm nghiêm trọng và niềm tin của nhân dân không còn tức là nền tảng
chính trị đổ vỡ và do đó, chế độ chính trị không còn chỗ dựa để tồn tại. Về bản
chất thì các “nhóm lợi ích” mâu thuẩn với nhau, không thống nhất được, do luôn
có xung đột lợi ích. Tuy nhiên, có những thời điểm, khi lãnh đạo Đảng và Nhà nước
quyết liệt thực thi pháp luật về chống tham nhũng thì, do sự mất còn về “lợi
ích” cá nhân và sinh mạng chính trị, các “nhóm lợi ích” có thể sẽ thỏa hiệp và
liên kết với nhau để đối phó và bằng mọi cách nhằm chống lại các cơ quan lãnh đạo.
Kể cả việc họ sử dụng một bộ phận truyền thông để tác động thông tin nhằm làm
cho dư luận lẫn lộn “trắng-đen”, “phải-trái”, kể cả họ xuyên tạc ý nghĩa và mục
đích của cuộc đấu tranh chống tham nhũng do Đảng và Nhà nước phát động và lãnh
đạo. Họ xuyên tạc rằng, đây là “nhóm này đánh nhóm kia”, nhằm tác động tư tưởng
gây khó cho việc thực hiện chủ trương chống tham nhũng và bảo vệ cho “nhóm lợi
ích”. Khi cần và nếu có thể được thì họ cũng sẵn sàng thay đổi lãnh đạo để bảo
vệ cho quyền lợi bất chính của họ. Đây không phải là sự đổi mới trong sáng vì lợi
ích chung và hầu hết sự thay đổi như thế sẽ hình thành chế độ độc tài, thối
nát, do “maphia-lợi ích nhóm” chi phối. Như vậy, quá trình đó bắt đầu là chuyện
kinh tế, tiếp theo là văn hóa và cuối cùng thành chuyện chính trị. Nếu giới hạn
vấn đề ở mức thấp hơn, chỉ có tham nhũng và “nhóm lợi ích”, đương nhiên đã gắn
với cán bộ có chức quyền, và dừng lại ở đó, không đi xa hơn về chính trị, thì bản
thân việc phá hỏng niềm tin cũng đã là chính trị rồi.
Tự diễn biến, tự chuyển hóa là một
sự thay đổi, tự thay đổi, mà chủ yếu muốn nói ở đây là đối với lĩnh vực chính
trị, có thể theo hướng tốt, hoặc theo hướng xấu. Tốt xấu là so với cái gì, căn
cứ vào cái gì để nói tốt hay xấu? Thường thì mọi người vẫn hay lấy ý muốn chủ
quan của mình để làm căn cứ. Phương pháp tiếp cận đó chưa phải là khoa học. Những
ý muốn chủ quan, giáo điều, bảo thủ, không đủ cơ sở khoa học, thì chưa phải là
căn cứ khoa học, cùng lắm thì đó cũng mới là ý kiến tư biện có lô-gich. Nếu diễn
biến và chuyển hóa theo hướng tốt thì chẳng có gì đáng phải lo ngại. “Tự diễn
biến”, “tự chuyển hóa” đáng lo là sự thay đổi của chế độ chính trị theo hướng xấu,
nói cách khác đó là một sự thoái hóa nghiêm trọng về chính trị. Thế nào là sự
thoái hóa về chính trị? Trước tiên thử xem thế nào là một nền chính trị tốt? Đó
phải là một nền chính trị chân chính, dân chủ và tự do, dân là chủ, do nhân dân
làm chủ, nhà nước là công cụ bảo vệ và phục vụ nhân dân, bảo đảm đầy đủ các quyền
con người và quyền dân chủ, con người được
thật sự tự do về tư tưởng, về ngôn luận và các quyền tự do khác trên mọi lĩnh vực
của đời sống xã hội, chính trị ổn định và tác động tích cực cho kinh tế phát
triển, văn hóa lành mạnh và nhân văn, mọi người hạnh phúc. Nếu tự diễn biến, tự
chuyển hóa theo hướng tạo ra một nền chính trị tốt như vừa nói thì chẳng có gì
đáng ngại, mà là cần thiết, là mong muốn, kể cả phải thúc đẩy nữa. Đó mới là XHCN
chân chính. Còn nếu “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa” theo hướng xấu, xa rời mục
tiêu một nền chính trị tốt, để hình thành một nền chính trị không chân chính,
dã hiệu và mị dân, mất dân chủ, nhân dân không được làm chủ, không có tự do,
không được nhà nước bảo vệ và phục vụ, mà là đối tượng bị cai trị, bị ức hiếp,
tham nhũng và “lợi ích nhóm” tràn lan, các “nhóm lợi ích” thâu tóm kinh tế và
chính trị, xã hội bị phân hóa giàu-nghèo bất hợp lý và gây nên mất ổn định, gia
tăng sự bất bình và mâu thuẫn xã hội, cuộc sống của nhân dân không có hạnh
phúc, thì cái “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa” kiểu ấy chúng ta không cần, phải
ngăn chặn, phải phòng chống. Xa rời mục tiêu của một nền chính trị tốt để chuyển
theo hướng một nền chính trị xấu, đấy chính là “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa”
cần phê phán và đề phòng; cũng chính là sự chệch hướng, xa rời mục tiêu XHCN
chân chính và khoa học. Tôi muốn dùng chữ “chân chính” và “khoa học” để phân biệt
với “CNXH” giả hiệu và ngộ nhận, ảo tưởng. Điều đó là rất đáng lưu ý, bởi vì,
như tôi hiểu, trong tư duy cũ, từ Liên-xô và Trung Quốc đã tác động vào Việt
Nam ta, cách hiểu, cách nghĩ về CNXH có nhiều điều không đúng khoa học, không
đúng theo cách tư duy của K.Marx, đến nay qua đổi mới ta đã điều chỉnh khá nhiều,
nhưng vẫn còn không ít vấn đề cần phải đổi mới nữa, một cách căn bản (sẽ bàn
sau, trong các chuyên đề khác).
“Tự diễn biến”, “tự chuyển hóa”
theo hướng xấu do cái gì gây nên? Có ý kiến muốn nhấn mạnh nguyên nhân do sai lầm
về nhận thức. Có nguyên nhân ấy thật! Nhưng nếu đó là nhận thức của một người
bình thường thì tác động không nhiều, vì họ không có quyền lực để áp đặt, và vì
nhận thức của cộng đồng xã hội có tư duy không dễ bị mê hoặc, lừa phỉnh. Cái
đáng lo là nhận thức của lãnh đạo, của những người có quyền lực, có thể áp đặt
tư duy của mình lên cộng đồng. Như vậy, cái chính ở đây là lãnh đạo phải lo giữ
mình, chứ không phải bận tâm nhiều về việc các cá nhân nào đó nói ý kiến khác
lãnh đạo. Nói đi rồi cũng phải nói lại để góp cho cái nhìn toàn diện hơn. Một
người nào đó nói khác ý kiến lãnh đạo thì lãnh đạo hoàn toàn có quyền phản biện
và tranh luận để làm rõ chân lý. Đó là sự phản biện khoa học, rất cần thiết. Chứ
tại sao không? Tại sao người khác thì được nói ý kiến phản biện của mình còn
nhà lãnh đạo thì không được? Nếu vậy thì mất dân chủ ngược. Thật là không công
bằng khi thấy một nhà lãnh đạo nào đó có ý kiến phản biện lại, tranh luận lại
thì cho rằng ông ấy mất dân chủ, ông ấy áp đặt. Chỉ có điều là, đối với khoa học,
thì phải khách quan và bình đẳng, lãnh đạo hay người bình thường đều bình đẳng
như nhau, bình đẳng và tôn trọng lẫn nhau, tôn trọng ý kiến khác mình, không ai
áp đặt cho ai, không được quy chụp nhau, đó là
thái độ khoa học và ứng xử có văn hóa, biết khoan dung và rộng mở, tôn
trọng sự đa dạng trong văn hóa và trong tư duy. Đó là con đường tiếp cận chân
lý, con đường phát triển nhân tố con người – cái lõi quan trọng nhất đối với mọi
sự phát triển, cũng như đối với những cuộc “cách mạng” xã hội sâu sắc bậc nhất.
Xã hội ta rất cần những người lãnh đạo sẵn sàng đối thoại, tranh luận với mọi
người. Với cách đó, các ý kiến đúng của đôi bên sẽ được lan tỏa và góp phần
hoàn thiện tư duy lẫn nhau, cho cả cộng đồng. Nếu lãnh đạo có nhiều ý kiến đúng
thì sự lan tỏa sẽ lớn và rất cần cho xã hội. Nếu lãnh đạo có ý kiến sai hoặc
chưa đúng thì sẽ sớm được điều chỉnh, cũng là có lợi, vừa lợi cho việc chung, vừa
lợi cho chính các lãnh đạo ấy. Mặt khác cũng là tạo điều kiện để nhân dân phát
huy quyền dân chủ, dễ đánh giá và lựa chọn những người lãnh đạo.
Như phần trước của bài viết đã
nói, “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa” đáng lo nhất thuộc về nguyên nhân do “lợi
ích nhóm” gây nên. Nó không phải từ lời nói, mà từ việc làm, từ hành động. Nó
phá vỡ các nền tảng, các trật tự. Các “nhóm lợi ích” có thể vẫn nói những lời,
hô to những khẩu hiệu tưởng như “quan điểm lập trường” vô cùng vững vàng. Nhưng
họ làm khác. Nói kiểu này nhưng làm kiểu khác, nói một đường làm một nẻo. Đó
cũng là cách hoặc do bị ngộ nhận, hoặc là “đánh lạc hướng” mà những người “ngây
thơ” dễ bị lầm tưởng, mất cảnh giác. Lâu nay, khi nói đến chuyện đấu tranh chống
“tự diễn biến”, “tự chuyển hóa” thì các nhà tuyên truyền thường tập trung vào
những người có ý kiến khác với lãnh đạo, khác với văn bản, nghị quyết, nhất là
về quan điểm, chứ ít người nhấn mạnh về “lợi ích nhóm” và nạn tham nhũng – cái
đang hằng ngày hằng giờ làm sụp đổ lòng tin, tức là sụp đổ nền tảng chính trị.
Các nhà tuyên truyền thì cho rằng,
chống “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa” là đấu tranh về quan điểm (chứ không phải
hành động?). Nói quan điểm là để ngăn chặn hành động sai, mục đích chính là vậy,
chứ nếu không cần quan tâm đến hành động thì lời nói chỉ là chuyện “gió bay”.
Quan điểm cũng là quan trọng, quan điểm sai cũng cần phải “đấu tranh”, nhưng
hành động mới là quan trọng hơn, quan trọng nhất. Khi buộc phải dùng từ “đấu
tranh” về quan điểm như các văn bản chính thống đã nêu, tôi muốn viết chữ ấy
trong ngoặc kép là nhằm tránh sai lầm về phương pháp mà lâu nay ta vẫn gặp. Nó
là sự thuyết phục lẫn nhau chứ không phải là sự áp đặt và quy chụp, càng không
được dùng biện pháp hành chính để đối phó. Trong các quan điểm khác với lãnh đạo
ấy có nhiều động cơ khác nhau mà phải phân tích rất kỹ và ứng xử phù hợp mới có
hiệu quả thiết thực, nếu không, đôi khi lợi bất cập hại. Có người có động cơ xấu,
chống cộng cực đoan, muốn chống phá, muốn gây mất ổn định tư tưởng để dẫn đến mất
ổn định chính trị, thì đúng là phải đấu tranh vạch rõ cái sai để cho mọi người
cùng hiểu. Mà ngay cả đối với loại này vẫn phải có cách trình bày rõ cơ sở khoa
học của vấn đề một cách thuyết phục, chứ không phải “đao to búa lớn” mà có kết
quả. Trường hợp khác, đối với những người do cách hiểu, do nhận thức thì càng cần
phải làm rõ cơ sở khoa học để thuyết phục nhau bằng chân lý. Chưa thuyết phục
được thì thuyết phục nữa. Không đủ sức thuyết phục thì yếu kém của người nói,
chứ đừng đổ lỗi cho người nghe. Trường hợp khác nữa là những ý kiến mới, khác với
quan điểm đã có, khác với lãnh đạo, nhưng đúng, có cơ sở khoa học, cần được
khuyến khích, trân trọng và lắng nghe một cách cầu thị, tiếp thu để hoàn thiện
hoặc điều chỉnh đường lối. Đó chính là sự phản biện xã hội đối với các chủ
trương đường lối mà chúng ta rất cần, trong một xã hội dân chủ. Lắng nghe những
ý kiến khác ấy-đó chính là dân chủ và khoa học. Mà dân chủ và khoa học thì vừa
là mục tiêu vừa là động lực. Nếu không có những ý kiến khác ấy thì xã hội sẽ một
chiều, không còn sự đa dạng văn hóa, mất sức đề kháng và mất sức sống, giống
như thế giới tự nhiên sẽ tàn lụi dần khi bị triệt tiêu tính đa dạng sinh học. Đừng
chủ quan nghĩ rằng, mọi cái đã nêu ra đều đúng và đúng mãi. Nghĩ vậy là không
duy vật, cũng chẳng biện chứng. Nói thì duy vật và biện chứng mà làm thì duy
tâm và siêu hình. Thỉnh thoảng tôi thấy có bài viết hoặc nói nhân danh bảo vệ Đảng
và bảo vệ chế độ, nhưng toàn đi “trên mây”, tung hô ca ngợi thành tích một chiều
và cường điệu, hô vang các khẩu hiệu. Kiểu ấy chẳng những không thuyết phục được
ai mà còn làm người ta chán, thậm chí nguy hiểm hơn nữa là vô tình “đẩy” đến sụp
đổ khi mà tình thế đang đứng trước một bờ vực. Nếu người làm tuyên truyền không
đủ trí tuệ và tầm văn hóa thì rất dễ đẩy tất cả mọi người có ý kiến khác về
phía đối lập, làm cho đảng và nhà nước bị cô lập, giảm uy tín về trí tuệ và văn
hóa, gây nên sự xơ cứng và thụ động cho hệ thống chính trị và cho cả xã hội,
trong khi rất cần sự năng động, chủ động và liên tục khai hóa văn minh. Công
tác tư tưởng, xét cho đến cùng, chỉ có lợi và đáng làm khi nó là công việc khai
phá văn minh, nâng đở cái tốt và cái đẹp, chống lại sự kìm hảm lạc hậu, cái xấu
và cái ác, chứ không phải là “cảnh sát tư tưởng”, làm cho một tập thể đảng và tầng
lớp trí thức bị thụ động, từ đó mà lan ra làm cho một dân tộc phải thụ động.
Nói gọn lại là phải khai phá văn minh, chứ không được ngu dân. Còn đối với những
người hầm hồ, chưởi đổng, ngôn ngữ “chợ búa” hoặc cố tình xuyên tạc, nói xấu
người khác và nói xấu các tổ chức, thì có lẽ cũng chẳng đáng ngại lắm. Tự họ
đang tích cực hạ thấp và vô hiệu hóa chính họ đó thôi, kể cả đối mặt với pháp
luật nữa nếu như họ vu cáo. Với trình độ dân trí của ngày nay thì nói chung cán
bộ và nhân dân sẽ không khó khăn lắm để hiểu đâu là chính đâu là tà.
Chuyện tự diễn biến, tự chuyển
hóa, lần này xin được góp một số ý kiến như vậy.
Quảng Nam tháng 6. 2017
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét