
Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc phát biểu tại buổi khởi công xây dựng VinFast tại Hải Phòng.
Vietnamnet
Thời cơ
Tập đoàn Vingroup vừa khởi công xây dựng tổ hợp sản xuất ô
tô VinFast tại xã đảo Đồng Bài, Cát Hải, Hải Phòng. Đây là dự án sản xuất ô tô
mang thương hiệu Việt Nam và dự kiến ra mắt trong hai năm tới. Tổ hợp sản xuất ô tô VinFast là một dự án lớn với quy mô xưởng
rộng 335 ha, chuyên sản xuất ô tô chạy xăng hoặc dầu diesel, ô tô điện và xe
máy điện.Theo kế hoạch đến 60% linh kiện của hãng ô tô này sẽ được sản xuất
ngay tại Việt Nam và mục tiêu nhà máy là 500.000 xe mỗi năm và trở thành hãng
ôtô hàng đầu Đông Nam Á.
Ông Nguyễn Việt Quang, Phó Chủ tịch tập đoàn Vingroup nói rằng
sự ra đời của VinFast thể hiện khát vọng xây dựng một thương hiệu Việt mang tầm
thế giới.
Tập đoàn tài chính Thụy Sĩ Credit Suisse AG sẽ thu xếp cho
VinFast vay khoản vốn lên tới 800 triệu USD.
Sau khi thông tin về dự án sản xuất ô tô này được đưa ra,
chúng tôi ghi nhận rất nhiều ý kiến trên các trang báo, mạng xã hội ủng hộ và
bày tỏ sự hào hứng với kế hoạch cho ra đời hãng ô tô thương hiệu Việt. Tuy
nhiên cũng không ít người bày tỏ lo ngại rằng dự án này khó có thể thành công.
Chúng tôi trao đổi với chuyên gia kinh tế Tiến sĩ Nguyễn Trí
Hiếu, một người rất am hiểu về lĩnh vực ô tô về vấn đề này. Trước hết ông nhận
định rằng đây là một dự án hay, mang ý nghĩa tái tạo lại ý đồ xây dựng một kỹ
nghệ cho xe ô tô Việt Nam cách đây hơn 20 năm nhưng đã thất bại:
Tôi hi vọng rằng Vingroup đã rút được những kinh nghiệm
trong quá khứ, và có lẽ họ có những sức mạnh mà những nhóm đầu tư trong quá khứ
không có.
Thứ nhất về tài chính, đây là nhóm của ông Vượng, có tiềm
năng tài chính rất lớn. Họ đi lên từ bất động sản và từ đó họ tạo ra của cải.
Cho đến giờ này vốn của họ rất lớn và quy mô hoạt động cũng lớn.
Điều thứ hai, sau mấy chục năm rút tỉa kinh nghiệm thì đó là
những bài học rất quý cho Vingroup.
Thứ ba là nguồn tài chính từ nước ngoài mà trong trường hợp
này là ngân hàng Thụy Sĩ sẵn sàng hợp tác với Vingroup.
Một lợi thế nữa mà chuyên gia kinh tế này đề cấp đến đó là
thị trường cho ngành ô tô ở Việt Nam hiện nay. Theo ông, người Việt ngày càng
giàu có, tầng lớp trung lưu chiếm số lượng khá đông nên nhu cầu mua ô tô cũng
vì vậy mà tăng lên hàng năm.
Như Tiến sĩ Nguyễn Trí Hiếu đã nói, đây không phải là lần đầu
tiên Việt Nam đặt chân vào con đường tìm kiếm thương hiệu ô tô cho riêng mình,
nhưng đến giờ vẫn chưa gặt hái được thành công. Điển hình như trước đây Việt
Nam cũng từng cho sản xuất hãng xe Vinaxuki nhưng sau đó thất bại do thiếu vốn
và thị trường tiêu thụ bấy giờ còn thấp. Chính bộ Công thương cũng từng nói
Vinaxuki là một bài học đắt giá trong đầu tư.
Chúng tôi cũng trao đổi với một chủ doanh nghiệp chuyên về ô
tô, xin giấu tên. Dưới con mắt của một chuyên gia về lĩnh vực này anh lại cho rằng
dự án VinFast không khả thi với điều kiện của ngành ô tô hiện tại:
Chắc lại giống Vinaxuki đó! Việt Nam sản xuất giá gấp 3 lần
thế giới, chẳng hạn như so với Thái Lan cũng gần gấp 3 thì mở ra bán ai mua?
Linh kiện đã biết làm đâu, chắc lại lấy hàng Trung Quốc. Trường Hải còn lấy
hàng Trung Quốc kìa!
Trường Hải được nói tới là một trong những công ty sản xuất
và lắp ráp ô tô lớn nhất của Việt Nam.
Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc nói rằng việc Vingroup mở nhà máy
sản xuất ôtô ở huyện khó khăn của Hải Phòng là hành động yêu nước. Ông cũng nói
rằng VinFast không chỉ đơn thuần là một nhà máy lắp ráp ôtô mà còn có ý nghĩa về
thương hiệu quốc gia, giải quyết việc làm cho khoảng 25.000 lao động.
Thách thức
Tuy nhiên, một chuyên gia kinh tế khác là ông Huỳnh Bửu Sơn
lại chỉ ra những thách thức lớn mà VinFast sẽ phải đối mặt, trong đó ông nhấn mạnh
đến việc cạnh tranh với các thương hiệu đã quen thuộc với người Việt Nam.
Tất nhiên trong thời buổi cạnh tranh như thế này, sản xuất
ra một chiếc xe ô tô với một công nghệ cao thì mới cạnh tranh được và giá thành
có thể chấp nhận được cho người tiêu dùng, trong khi phải cạnh tranh với các
hãng xe rất nổi tiếng thế giới như Nhật, Đức, Hàn Quốc, Mỹ tôi nghĩ đó là một
thách thức rất lớn. Chưa kể các quốc gia gần đây như Ấn Độ, Malaysia, và gần nhất
là Trung Quốc họ cũng đã có hãng xe riêng. Vì thế tuy rằng Vingroup muốn sản xuất
xe thương hiệu Việt Nam là một giấc mơ chính đáng nhưng để thành công chắc là
phải vượt qua rất nhiều thách thức lớn.
Mặc dù Tiến sĩ Nguyễn Trí Hiếu đã nhận định rằng người Việt
ngày càng giàu có là một lợi thế thị trường cho VinFast nhưng theo ông thị trường
này cũng là con dao hai lưỡi do thói quen “sính ngoại” của người Việt. Ông đánh
giá rằng liệu VinFast có thắng nổi thói quen trọng hàng ngoại này hay không phụ
thuộc vào nhiều yếu tố, trong đó yếu tố chất lượng sản phẩm là quan trọng nhất:
Những người sẵn sàng bỏ ra hàng trăm triệu rồi hàng tỷ bạc
thì có lẽ giá cả cũng quan trọng nhưng quan trọng hơn là chất lượng. Với những
dòng xe của Nhật, Hàn Quốc, Mỹ, Âu Châu đã được chứng minh trên thị trường bao
lâu rồi. Bây giờ có dòng xe mới sản xuất tại Việt Nam, nhưng danh hiệu “made in
Vietnam” thực sự chưa có trong giới tiêu thụ ô tô.
Một thách thức khác ông đưa ra đó là nguồn nhân lực được đào
tạo chuyên nghiệp và có kinh nghiệm về kỹ nghệ ô tô. Đây là yếu tố Việt Nam hiện
còn thiếu nghiêm trọng. Ngoài ra ông cũng cho rằng việc sản xuất linh kiện là một
khó khăn không thể không nói tới trong thị trường ô tô của Việt Nam:
Xe ô tô được chế tạo không chỉ cần cái sườn và bộ máy tốt mà
nó cần tất cả các phụ tùng từ plastic cho đến ghế đệm,… tuy nhiên kỹ nghệ phụ
tùng xe hơi của Việt Nam còn rất yếu kém.
Bộ Công Thương cho hay, hiện phần lớn phụ tùng và linh kiện
ô tô phục vụ sản xuất, lắp ráp trong nước đều phải nhập khẩu.
Cụ thể năm 2016, Việt Nam phải chi 5,8 tỷ USD để nhập khẩu
linh kiện và ô tô nguyên chiếc. Dự báo, con số này sẽ tăng lên 12 tỷ USD vào
năm 2025 và 21 tỷ USD vào năm 2030.
Ngoài ra Bộ Tài chính cũng mới đề xuất sẽ giảm thuế nhập khẩu
phần lớn linh kiện ô tô chủ yếu về 0%.
Cả hai chuyên gia kinh tế đều đánh giá rằng một thách thức lớn
cho thương hiệu ô tô Việt Nam đó là kể từ năm 2018 sẽ miễn thuế nhập khẩu ô tô
trong khối ASEAN. Chuyên gia Huỳnh Bửu Sơn cho biết:
Nếu không đánh thuế nhập khẩu ô tô thì hàng rào thuế quan sẽ
bị dỡ bỏ. Như vậy, áp lực đối với hàng sản xuất trong nước sẽ rất lớn. Nhưng
tôi nghĩ điều này những nhà quản lý Vingroup cũng đã biết và chắc chắn đã có kế
hoạch để đối phó. Bãi bó thuế nhập khẩu như vậy nhưng tôi nghĩ để bù lại thì sẽ
áp dụng các thuế khác như thuế tiêu dùng đặc biệt chẳng hạn.
Tại một số quốc gia lân cận với Việt Nam như Trung Quốc,
Malaysia, nhiều hãng xe nội địa của họ đã thành công và vươn lên thâu tóm thị
trường, đe dọa các hãng lớn từ Mỹ và châu Âu.
Tuy nhiên ông Huỳnh Bửu Sơn nói rằng Việt Nam nếu muốn được
thành công như vậy thì phải coi đây là một dự án thực sự nghiêm túc, chứ không
chỉ là sự a dua với các nước khác theo kiểu “thuyền đua lái cũng đua”.
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét