Tổng
thống Mỹ Donald Trump loan báo chính thức công nhận Jerusalem là thủ đô
của Israel trong Phòng Tiếp tân Ngoại giao của Nhà Trắng, ngày 6 tháng
12, 2017.
Cộng
đồng quốc tế đã phản ứng mau chóng trước loan báo của Tổng thống Donald
Trump rằng Mỹ sẽ chính thức công nhận Jerusalem là thủ đô của Israel,
một diễn biến có thể lại thổi bùng lên bạo lực giữa Israel và người
Palestine.
Tổng thư ký Liên Hiệp Quốc António Guterres dẫn đầu những tiếng nói toàn cầu hôm thứ Tư kêu gọi bình tĩnh và kiềm chế.
"Từ
ngày đầu tiên làm Tổng thư ký Liên Hiệp Quốc, tôi đã thường xuyên lên
tiếng chống lại bất kỳ biện pháp đơn phương nào có thể gây nguy hại cho
triển vọng hòa bình của người Israel và người Palestine," ông nói với
các phóng viên. "Tư cách cuối cùng của Jerusalem là một vấn đề phải được
giải quyết thông qua đàm phán trực tiếp giữa hai bên trên cơ sở các
nghị quyết có liên quan của Hội đồng Bảo an và Đại hội đồng, xét tới
những lo ngại chính đang của cả phía Palestine lẫn Israel.
"Tôi
hiểu sự gắn bó sâu sắc của rất nhiều người đối với Jerusalem, nó đã như
vậy từ nhiều thế kỉ qua và sẽ luôn như vậy," ông Guterres nói thêm:
"Trong
khoảnh khắc lo âu to lớn này, tôi muốn nói rõ rằng: không có giải pháp
nào thay thế giải pháp hai nhà nước, không có Kế hoạch B," nhà lãnh đạo
Liên Hiệp Quốc nói.
Nhà
lãnh đạo Palestine Mahmoud Abbas nói loan báo của ông Trump về
Jerusalem là "lời tuyên bố rút khỏi vai trò mà Mỹ đã nắm giữ trong tiến
trình hòa bình."
Nhà
đàm phán hàng đầu của Palestine, Saeb Erekat, nói, "Bước đi này là có
tính phán định trước, áp đặt, đóng lại cánh cửa cho các cuộc đàm phán và
tôi nghĩ rằng Tổng thống Trump tối nay đã loại Mỹ ra khỏi bất cứ vai
trò nào trong tiến trình hòa bình. Giới lãnh đạo Palestine sẽ triệu tập
một phiên họp khẩn cấp cho Hội đồng Trung ương Palestine để nghiên cứu
bài phát biểu này và duyệt lại tất cả các lựa chọn sẵn có và đưa ra
quyết định phù hợp liên quan đến nhiều vấn đề."
Ai
Cập - quốc gia Ả-rập đầu tiên ký một hòa ước với Israel (năm 1979) - đã
lên án quyết định của Tổng thống Mỹ. Một thông cáo của Bộ Ngoại giao
nói quyết định của ông Trump vi phạm các nghị quyết quốc tế về tư cách
của thành phố này, và lưu ý rằng Ai Cập lo lắng về hệ quả của diễn biến
này đối với sự ổn định của khu vực và về tác động "cực kỳ tiêu cực" đối
với tiến trình hòa bình Israel-Palestine.
Tổng
thống Pháp Emmanuel Macron phản ứng nhanh chóng và đưa ra chỉ trích.
"Đó là một quyết định đáng tiếc của người Mỹ về Jerusalem. Pháp không
chấp thuận, nó mâu thuẫn với luật pháp quốc tế và phớt lờ các nghị quyết
của Hội đồng Bảo an Liên Hiệp Quốc," ông nói.
Trước
đó, đại sứ Bolivia tại Liên Hiệp Quốc cho biết phái đoàn của ông sẽ yêu
cầu một cuộc họp công khai của Hội đồng Bảo an nếu ông Trump vẫn đưa
loan báo như dự kiến.
"Đó
sẽ là một quyết định liều lĩnh và nguy hiểm đi ngược lại luật pháp quốc
tế, các nghị quyết của Hội đồng Bảo an, làm suy yếu các nỗ lực vì hòa
bình trong khu vực, và cũng gây bất ổn cho khu vực," Đại sứ Sacha
Llorentty nói với các phóng viên.
Tại
buổi tiếp kiến hàng tuần ở Vatican hôm thứ Tư, chỉ vài giờ trước loan
báo của ông Trump, Đức Giáo hoàng Phanxicô nói ông không thể "tiếp tục
im lặng" về mối lo ngại sâu sắc của ông đối với Jerusalem.
Ông
kêu gọi tôn trọng "hiện trạng" của Jerusalem, một thành phố mà ông lưu ý
là thiêng liêng đối với người Do Thái giáo, Kitô giáo và người Hồi
giáo. Ông cho biết ông cầu nguyện "sự khôn ngoan và thận trọng sẽ thắng
thế, để tránh gây ra thêm các yếu tố căng thẳng mới trong một thế giới
đã bị rúng động và phá hoại vì nhiều cuộc xung đột tàn nhẫn."
Các
nhà lãnh đạo và các nhà phân tích đã nêu lên cảnh báo trong những ngày
gần đây rằng một bước đi như vậy có thể được coi là một sự khiêu khích
lớn đối với người Palestine và có thể khơi mào một cuộc cuộc nổi dậy
khác.
Vào
năm 2000, năm năm bạo lực bùng lên sau khi chính trị gia Israel Ariel
Sharon tới thăm Núi Đền tại khu điện thờ Hồi giáo Al Aqsa. Cả người Do
Thái và người Hồi giáo đều tuyên bố địa điểm này là một trong những nơi
thiêng liêng nhất của họ.
Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu hoan nghênh loan báo này.
"Chúng
tôi hết sức biết ơn Tổng thống vì quyết định can đảm và công tâm của
ông công nhận Jerusalem là thủ đô của Israel và chuẩn bị cho việc mở Đại
sứ quán Hoa Kỳ ở đây," ông Netanyahu nói
I deeply regret today’s decision by the US President breaking with international consensus on #Jerusalem. I hope Palestinians and regional Arab powers will react with restraint, and US allies will do all they can to realign policy with international norms.
"Tôi
vô cùng lấy làm tiếc về quyết định của Tổng thống Hoa Kỳ hôm nay đảo
ngược một lập trường lâu dài và phá vỡ sự đồng thuận quốc tế về
Jerusalem," ông Annan nói. "Tôi hy vọng người Palestine và các cường
quốc khu vực Ả-rập trong vùng sẽ phản ứng với sự kiềm chế, và các đồng
minh của Mỹ sẽ làm tất cả những gì có thể để hướng chính sách của
Washington theo chuẩn mực quốc tế. Tất cả các bên phải tránh khơi lên
căng thẳng mà có thể lan ra thành bạo lực một cách quá dễ dàng."
"Với
bước đi này, Hoa Kỳ đang vi phạm những nghĩa vụ luật pháp quốc tế của
chính mình là không công nhận hoặc hỗ trợ một tình huống bất hợp pháp và
bảo đảm sự tôn trọng Công ước Geneve," Raed Jarrar, Giám đốc Vận động
Trung Đông của tổ chức Ân xá Quốc tế ở Mỹ, nói. "Không một nước nào trên
thế giới thừa nhận việc Israel sáp nhập Đông Jerusalem, và thực tế này
càng làm cho quyết định công nhận của Mỹ càng thêm đáng lo ngại."
Jarrar
nói quyết định này sẽ làm suy yếu nền pháp trị quốc tế và cho thấy "sự
coi thường hoàn toàn các vi phạm nhân quyền hàng loạt mà người Palestine
đang hứng chịu vì chính sách sáp nhập của Israel."
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét